Hướng dẫn Cách biên soạn các mẫu hoà đệm nhạc cụ đơn giản (thanh phách, trống con, chấp-choả, xylophone…)

 

Hướng dẫn Cách biên soạn các mẫu hoà đệm nhạc cụ đơn giản (thanh phách, trống con, chấp-choả, xylophone…) để các cháu mầm non vừa hát vừa có thể hoà tấu.

Việc biên soạn mẫu hoà đệm nhạc cụ cho trẻ mầm non cần dựa trên nguyên tắc: đơn giản – lặp lại – trực quan – dễ phối nhóm. Điều này giúp trẻ vừa hát, vừa chơi nhạc cụ, đồng thời phát triển cảm thụ nhịp điệu và kỹ năng phối hợp nhóm. Đây cũng rất phù hợp với các phương pháp giáo dục âm nhạc trải nghiệm như Émile Jaques-Dalcroze (học nhịp điệu qua vận động) và Carl Orff (Orff Schulwerk – dàn nhạc cụ gõ cho trẻ). 🎵

Dưới đây là quy trình biên soạn mẫu hoà đệm đơn giản phù hợp với chương trình mà thầy đang xây dựng cho giáo viên mầm non.

⸻

1. Nguyên tắc biên soạn hoà đệm cho trẻ mầm non

1️⃣ Mỗi nhạc cụ chỉ chơi 1 pattern rất đơn giản

Phách	1	2
Thanh phách	X	X
Trống con	O	-

X = gõ nhẹ

O = đánh trống

• Không quá 2–4 động tác trong 1 ô nhịp

• Pattern lặp lại suốt bài

Ví dụ bài nhịp 2/4

2️⃣ Mỗi nhóm trẻ chỉ phụ trách 1 nhạc cụ

Ví dụ chia 5 nhóm

Nhóm	Nhạc cụ	Vai trò
1	Hát	Hát chính
2	Thanh phách	Giữ nhịp
3	Trống con	Nhấn mạnh phách
4	Chập choả	Điểm nhịp
5	Xylophone	Chơi giai điệu đơn giản

👉 Cách này tạo thành mini orchestra cho trẻ.

⸻

3️⃣ Nhạc cụ gõ phải theo 3 tầng tiết tấu

Đây là nguyên tắc rất quan trọng khi biên soạn.

Tầng tiết tấu	Vai trò	Nhạc cụ
Beat (nhịp chính)	giữ nhịp	trống
Rhythm (tiết tấu)	làm sinh động	thanh phách
Color (màu âm)	trang trí	chập choả

2. 4 mẫu tiết tấu cơ bản nên dùng

Chỉ cần 4 mẫu này là đủ cho 80% bài mầm non.

⸻

MẪU 1 — Beat cơ bản

(Trống con)

1	2
O	-

👉 đánh phách 1

⸻

MẪU 2 — Beat đều

(Thanh phách)

Nhịp 2/4

1	2
X	X

👉 giữ nhịp ổn định

⸻

MẪU 3 — Nhấn cuối ô nhịp

(Chập choả)

|-|△|

△ = chập choả

⸻

MẪU 4 — Tiết tấu sinh động

(Thanh phách)

1 &	2 &
X X	X -

3. Cách viết mẫu cho Xylophone

Xylophone chỉ nên chơi 3 nốt

DO – MI – SOL

Ví dụ bài Đô trưởng

1	2
DO	SOL

hoặc

1	2
DO MI	SOL

👉 trẻ rất dễ chơi.

⸻

4. Ví dụ hòa tấu cho 1 bài mầm non

Ví dụ Cháu yêu bà

Nhịp 2/4

Nhóm	Nhạc cụ	Pattern
Nhóm 1	Hát	Hát giai điệu
Nhóm 2	Thanh phách	X X
Nhóm 3	Trống	O -
Nhóm 4	Chập choả	- △
Nhóm 5	Xylophone	DO SOL

👉 Khi kết hợp lại sẽ tạo thành dàn nhạc 5 lớp.

⸻

5. Quy trình soạn hoà tấu cho 1 bài

Giáo viên làm theo 5 bước.

Bước 1

Xác định nhịp bài hát

2/4

3/4

4/4

⸻

Bước 2

Chọn beat cơ bản

Ví dụ

2/4 → trống đánh phách 1

⸻

Bước 3

Thêm rhythm

thanh phách

hoặc tambourine

⸻

Bước 4

Thêm color

chập choả

triangle

bell

⸻

Bước 5

Thêm giai điệu đơn giản

xylophone

⸻

6. Công thức hòa tấu cực dễ cho GVMN

Tôi đề xuất công thức 5 lớp chuẩn:

Hát

+ Trống (beat)

+ Thanh phách (nhịp đều)

+ Chập choả (điểm nhịp)

+ Xylophone (giai điệu đơn giản)

👉 Công thức này dùng được cho 30 bài mầm non mà thầy đang xây dựng.

⸻

7. Ký hiệu đơn giản để giáo viên dễ đọc

Thay vì ký âm phức tạp.

Ký hiệu	Nghĩa
X	gõ
O	trống
△	chập choả
↑	gõ lên
↓	gõ xuống

vi dụ.

Thanh phách

X   X

Trống

O   -

Chập choả

-   △

8. Mô hình tổ chức lớp học rất hiệu quả

(đang dùng ở nhiều chương trình Orff)

Nhóm 1  hát

Nhóm 2  thanh phách

Nhóm 3  trống

Nhóm 4  chập choả

Nhóm 5  xylophone

Sau mỗi lần hát → đổi nhạc cụ.

👉 trẻ rất thích.

⸻

9. Lợi ích giáo dục

Hoạt động này phát triển:

• cảm thụ nhịp điệu

• phối hợp vận động

• kỹ năng nhóm

• trí nhớ âm nhạc

Đúng tinh thần “trẻ là trung tâm” mà thầy đang xây dựng trong chương trình Bee.

⸻

💡 Gợi ý rất quan trọng cho dự án 

Với 30 bài mầm non, có thể chuẩn hóa:

• 8 mẫu tiết tấu nhạc cụ gõ

• dùng cho tất cả bài

Như vậy GVMN học rất nhanh.

Ví dụ hòa tấu hoàn chỉnh (mẫu chuẩn)

Bài mầm non nhịp 2/4

Nhóm	Nhạc cụ	Pattern
Nhóm 1	Hát	hát giai điệu
Nhóm 2	Thanh phách	X X
Nhóm 3	Trống	O -
Nhóm 4	Chập choả	- △
Nhóm 5	Xylophone	DO SOL

Cách tổ chức lớp học rất hiệu quả

Chia lớp 5 nhóm

Nhóm 1  hát

Nhóm 2  thanh phách

Nhóm 3  trống

Nhóm 4  chập choả

Nhóm 5  xylophone

Sau mỗi lần hát → đổi nhạc cụ.

👉 trẻ đều được trải nghiệm.